Thư gia đời Hán – Trương Chi

 
Đăng bởi: 27 April 2006
views  277 lượt xem
CHIA SẺ:

Trương Chi - Thảo thư thiếpTrương Chi – 张芝, không rõ năm sinh, chết vào năm Sơ Bình thứ 3 đời Hán Hiến Đế (khoảng năm 192 sau CN), người Tửu Tuyền – Đôn Hoàng (nay thuộc Cam Túc), tự là Bá Anh, giỏi về Chương Thảo, sau đó bỏ lối cũ, tỉnh lược điểm họa, ba hoành của Chương Thảo, tạo thành “Kim Thảo”, Trương Hoài Hoan trong “Thư Đoán” khen ngợi ông rằng: “Học Thôi (Viễn), Đỗ (Tháo) chi pháp, nhân nhi biến chi, dĩ thành Kim Thảo, chuyển tinh kỳ diệu. Tự chi thể thế, nhất bút nhi thành, ngẫu hữu bất liên, nhi huyết mạch bất đoạn, cập kỳ liên giả, khí mạch thông vu cách hàng – 学崔(瑗)、杜(操)之法,因而变之,以成今草,转精其妙。字之体势,一笔而成,偶有不连,而血脉不断,及其连者,气脉通于隔行 ” (Học phép tắc của Thôi, Đỗ mà biến hóa đi thành Kim Thảo, chỗ diệu lại càng tinh. Thể thế của chữ, chỉ nhất bút mà thành, thảng hoặc có chỗ không liên bút mà huyết mạch vẫn không đứt, (bút ý) liên miên tới mức quán thông giữa hai hàng cách nhau), Thư gia Vi Đản đời Ngụy Tam Quốc tôn xưng ông là “Thảo Thánh – 草圣”. Vương Hi Chi – 王羲之 đời Tấn chỉ coi trọng mặc tích của Chung (Diêu), Trương (Chi) của đời Hán, Ngụy, còn lại thì cho rằng không đáng xem (bất túc quan – 不足观). Thảo Thư của Vương Hi Chi và Vương Hiến Chi ảnh hưởng của ông rất rõ ràng.

Tinh thần tập luyện Thư pháp miệt mài của Trương Chi còn được truyền trong Thư pháp sử như một giai thoại. Vệ Hằng đời Tấn trong “Tứ thể thư thế” ghi lại: “Trương Chi “phàm gia trung y bạch, tất thư nhi hậu luyện (chử nhiễm) chi; lâm trì học thư, trì thủy tận mặc – 张芝“凡家中衣帛,必书而后练(煮染)之;临池学书,池水尽墨) (Trương Chi phàm đồ áo lụa trong nhà đều đem viết chữ sau nhuộm lại; ngồi cạnh ao viết chữ mà nước ao đen mực). Người đời sau tôn xưng việc viết chữ là “lâm trì”, lấy điển từ đó. Trương Chi giỏi Thảo Thư, được tôn là “Thư Thánh”, người đương thời ham thích chữ ông tới mức giữ cả từng tấc giấy có chữ ông (Thốn chỉ bất di – 寸纸不遗).

Nguyễn Quang Duy

VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 3.0/10 (1 vote cast)
VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 0 (from 0 votes)
Thư gia đời Hán – Trương Chi, 3.0 out of 10 based on 1 rating
NGƯỜI ĐĂNG
 
Viết phản hồi