Art from Calligraphy – part 1

 
Đăng bởi: 17 December 2008
views  721 lượt xem
CHIA SẺ:

I. Duyên khởi – Định nghĩa

Thư pháp, văn hóa Trung Quốc và nghệ thuật Trung Quốc càng ngày càng nhận được sự chú tâm của nhiều người. Những học giả có liên quan, những người đang tìm tòi những con đường mới cho nghệ thuật đương đại, họ mượn những hình thức, nội hàm và quan niệm của Thư pháp chế tác những tác phẩm mang tính hiện đại. Ở Trung Quốc điều này là việc của gần 10 năm trước, bởi lịch sử còn khá ngắn ngủ, rất nhiều vấn đề còn chưa kịp nghiên cứu một cách thấu đáo, những tác phẩm sang tác theo tư trào này dường như đều bị vồ dập vào một cái tên là “Thư pháp hiện đại”

Cái gọi là Thư pháp hiện đại kỳ thực bao khoát hàng loạt những tác phẩm có động cơ, thủ đoạn, nội hàm đa phần đều không tương đồng với nhau. Những loại tác phẩm đó đều được đặt vào một loại hình độc lập. Mới nhìn tưởng như chúng được đề cao tới một vị trí hấp dẫn nhưng trên thực tế lại làm khó khăn cho việc tiến tới nghệ thuật đương đại để được diễn dịch và có cơ hội để phát huy những ảnh hưởng của bản thân đồng thời cũng ngăn trở việc tiến hành nhận thức và phân tích những vấn đề có liên quan của bộ môn nghệ thuật liên quan tới Thư pháp này.

Phân loại là việc đầu tiên để tiến hành thâm nhập phân tích tác phẩm. Có thể nói đối với một tác phẩm việc tiến hành nghiên cứu hình thức, hàm nghĩa, giá trị …các phương diện thì đều có mối quan hệ mật thiết với việc phân loại tác phẩm. Tất nhiên có thể có nhiều quy tắc khác nhau để phân loại nhưng những cách phân loại khác nhau đằng sau đó đều bao hàm những con đường khác nhau đi tới nội hàm của sự vật, cách phân loại khác nhau dẫn tới khả năng thấu hiểu khác nhau.

Trong quá trình sáng tác nghệ thuật, động cơ, mục tiêu, phương pháp sáng tác, nguyên tắc đánh giá, cơ cấu diễn dịch đều có khác nhau. Một phương pháp phân loại hợp lí không những có tác dụng quy nạp những ấn tượng sơ bộ của người xem đối với các tác phẩm mà quan trọng hơn đó là có tác dụng lới cho chúng ta trong việc nhận thức các vấn đề ở trên. Có điều, khi chúng ta theo các nguyên tắc phân loại hiện có mà tiến hiền thâm nhập thì đâu đâu cũng phát hiện thấy các loại tính chất của tác phẩm đầy mơ hồ, thậm chí không có cách nào để tiếp tục.

Lần thảo luận về “Thư pháp hiện đại” ở Bắc Kinh. Danh từ Hiện đại thư pháp được đặt và dịch ra là một vấn đề quan trọng được đặt ra. Có người kiến nghị sử dụng từ đã được có sẵn từ trước là “Thư pháp hiện đại” “Contemporary Calligraphy” (Thư pháp đương đại”. Danh từ này liệu có thích hợp?

Trước tiên cần định nghĩa rõ ràng hàm nghĩa của Thư pháp. Khái niệm thư pháp có 2 nội hàm quan trọng. Thứ nhất “Viết” (书写) chuẩn xác hơn mà nói là Viết một lần (一次性书写), Hai là “Văn tự” (文字). Thiếu một trong hai đều không được coi là Thư pháp. Trong rất nhiều tác phẩm được gọi là Thư pháp hiện đại có rất nhiều tác phẩm đã không còn sự tồn tại của văn tự, có những tác phẩm thì không còn “Quá trình viết” (书写程序), nếu lấy bản nghĩa của Thư pháp ra mà nói thì đó không gọi là Thư pháp. Và đương nhiên nếu như muốn gọi là Thư pháp cũng được nhưng trước hết phải định nghĩa lại nội hàm của Thư pháp. Bỏ những nội hàm vốn có của thư pháp mà bổ xung vào đó những nội hàm khác. Từ mặt ngữ nghĩa mà nói định nghĩa “Thư pháp” mới và định nghĩa vốn có đã thay đổi hoàn toàn về chất. Nó có đón nhận được gới học thuật, nghệ thuật thừa nhận và tiến tới được xã hội tiếp nhận hay không là một điều chưa thể biết. Đối với đại đa số mà nói thì nó đã quá xa rời bản nghĩa của thư pháp và không tiện đối với những nội hàm mới. Không bằng tìm một tên gọi khác.

Chúng ta có thể đem loạt tác phẩm này gọi là “Nghệ thuật từ nghệ thuật Thư pháp” ( Art from Calligraphy). Nó bao quát mặt phẳng (thủy mặc và mầu sắc) Điêu khắc, trang trí, quan nghiệm, hành vi…các loại hình tác phẩm. Nếu như một tác phẩm nghệ thuật trong quá trình sang tác, hình thức cấu thành, nội hàm tác phẩm, ý nghĩa…bất cứ phương diện nào có liên hệ với Thư pháp đều được gọi là “Nghệ thuật từ nghệ thuật Thư pháp”. Trong những tác phẩm này không nhất định phải xuất hiện Hán tự, cũng không nhất định cần phải có quá trình viết.

(Còn tiếp …)

Tác giả: Khâu Chấn Trung
Bái Mai Tử chuyển dịch từ tiếng Trung Quốc

VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 0.0/10 (0 votes cast)
VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 0 (from 0 votes)
NGƯỜI ĐĂNG
 
Viết phản hồi