Bia Tiến sĩ Văn Miếu – Quốc Tử Giám: Ký ức muôn đời của người Việt

 
Đăng bởi: 12 August 2009
views  3,224 lượt xem
CHIA SẺ:

Mang dấu ấn lịch sử muôn đời của người Việt – Bia tiến sĩ tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám vừa được đề cử vào danh sách tham gia chương trình “Ký ức Thế giới”, khu vực Châu Á – Thái Bình Dương.

82 tấm bia tiến sĩ ở Văn Miếu – Quốc Tử Giám – Ký ức muôn đời của người Việt

82 tấm bia này được hình thành trải dài từ thế kỷ 15 đến thế kỷ 19. Tấm bia đầu tiên được khởi dựng vào năm 1484 và tấm cuối cùng dựng vào năm 1779. Mỗi bài văn trên bia đều nêu cao đạo lý làm người, quan điểm về văn hóa, giáo dục của Nhà nước quân chủ Việt Nam thời phong kiến. Đó là dấu ấn của một phần tinh hoa trí tuệ và truyền thống hiếu học Việt Nam, là tấm gương muôn đời về tinh thần khổ luyện thành tài của nhiều thế hệ học trò.

Nhà bia Tiến sỹ Văn Miếu - Quốc Tử Giám (ảnh Vũ Hưng)

Nhà bia Tiến sỹ Văn Miếu - Quốc Tử Giám (ảnh Vũ Hưng)

Các bia tiến sĩ tại Văn Miếu đã được các nhà khoa học trong nước và thế giới đánh giá cao, bởi nó không chỉ đơn thuần là khắc tên, tuổi, quê quán các vị tiến sĩ mà còn nêu mục đích của việc dựng bia, khẳng định vai trò, giá trị của nhân tài, của kẻ sĩ thành đạt và răn dạy kẻ sĩ về cách sống, cách làm việc, cư xử, cùng đạo lý, luân thường…

Ngay tấm bia đầu tiên (1442) đã nêu một luận cứ khẳng định vai trò và vị trí của kẻ sĩ: “Hiền tài là nguyên khí của quốc gia, nguyên khí thịnh thì thế nước mạnh rồi lên cao, nguyên khí suy thì thế nước yếu rồi xuống thấp”.

Đến thế kỷ 18, bia năm 1739 cũng vẫn ghi tương tự: “Tuy đã nêu tên lên bảng vàng song vẫn chưa đủ để lưu truyền hậu thế, dù đã ghi trong sổ sách nơi triều đình song vẫn chưa đủ để biểu dương tiếng tăm, vì thế, sai khắc vào bia đá dựng ở nhà Thái học khiến cho khoa danh và tên họ còn tiếng thơm đến mãi muôn đời”.

Bia Tiến sĩ thể hiện tư tưởng trọng hiền tài, trọng đạo học xuyên suốt trong lịch sử văn hóa dân tộc. Ngày nay, trọng văn bia tiến sĩ, trọng đạo học chính là tiếp biến tư tưởng của cha ông.

Nhà nghiên cứu Hà Nội Nguyễn Vinh Phúc cũng đã khẳng định giá trị nhiều mặt của 82 bia Tiến sĩ ở Văn Miếu là những tư liệu văn tự nguyên gốc, độc bản, chỉ có một nên hết sức quý giá.

Bà Ngô Thị Thanh Hằng, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội nhận định, Văn Miếu – Quốc Tử Giám, khu di tích lịch sử – văn hoá đặc biệt quan trọng, nằm giữa Thủ đô, là biểu tượng muôn đời của văn hiến và trí tuệ Việt Nam. Với bề dày 1.000 năm, nơi đây đã đào tạo nên hàng ngàn các bậc đại khoa, hiền tài cho đất nước, xứng đáng vai trò là một trung tâm giáo dục lớn nhất nước ta thời xưa.

Nhân dịp kỷ niệm Đại lễ 1000 năm Thăng Long – Hà Nội sắp đến gần, việc lập hồ sơ đăng ký đưa 82 tấm bia tiến sĩ ở Văn Miếu – Quốc Tử Giám đề cử vào danh sách tham gia chương trình “ký ức thế giới”, khu vực Châu Á – Thái Bình Dương sẽ là một sự kiện có ý nghĩa, trở thành ký ức muôn đời của người Việt.

Bia tiến sĩ Văn Miếu xứng đáng vào danh mục Di sản “Ký ức thế giới”

Bia Tiến sĩ ở Văn Miếu – Quốc Tử Giám nếu được công nhận là di sản “Ký ức thế giới” sẽ trở thành di sản thứ hai của nước ta (sau Mộc bản Triều Nguyễn) được nằm trong danh mục này.

Bà Đỗ Thị Minh Hương, Cục trưởng Cục Văn thư lưu trữ nhà nước, Ban điều phối Chương trình Ký ức thế giới UNESCO Việt Nam cho biết: Thế giới hiện có khoảng 200 tư liệu được công nhận là di sản Ký ức thời gian. Các nước hiện đều rất quan tâm bảo vệ di sản tư liệu này. Chính vì vậy, Thành phố Hà Nội cần phối hợp với các cơ quan và các nhà khoa học hoàn thiện ngay hồ sơ đăng ký 82 bia Tiến sĩ ở Văn Miếu trở thành di sản của danh mục “Ký ức thế giới”.

Theo Tiến sĩ Đặng Văn Bài, Phó Chủ tịch Hội Di sản Việt Nam, Bia Tiến sĩ ở Văn Miếu – Quốc Tử Giám đáp ứng đủ 5 tiêu chí của UNESCO, nhưng trong hồ sơ, chúng ta cần làm rõ thêm những tiêu chí nổi bật nhất như: tính giao lưu quốc tế văn hoá; tính tư liệu về giáo dục, nghiên cứu lịch sử, nghệ thuật, văn hoá; tư liệu về hình thức tôn vinh danh nhân độc đáo…

Theo đánh giá của các nhà nghiên cứu, 82 tấm bia Văn Miếu hoàn toàn đáp ứng được những tiêu chí mà UNESCO đặt ra như tính xác thực, độc đáo, toàn vẹn duy nhất mà không thể thay đổi được. Theo dự kiến Hồ sơ những tấm bia tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám sẽ được gửi đến UNESCO xem xét vào tháng 3/2010.

Theo Hoàng Diệp (HNP)


VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 2.0/10 (1 vote cast)
VN:F [1.9.22_1171]
Rating: -1 (from 1 vote)
Bia Tiến sĩ Văn Miếu – Quốc Tử Giám: Ký ức muôn đời của người Việt, 2.0 out of 10 based on 1 rating
NGƯỜI ĐĂNG
Admin: Nếu quý vị muốn đăng tải, chia sẻ bài viết, tài liệu, hình ảnh xin vui lòng gửi về bbt@thuhoavietnam.com hoặc viết bài trên Diễn đàn
 
  • Thanh Mai says:

    Là người Hà Nội nói riêng và Việt Nam nói chung chắc hẳn ai cũng tự hào khi 82 tấm bia đá ở Văn Miếu – Quốc Tử Giám được đề cử vào chương trình “Kí ức thế giới”.Mong các thầy cùng ban biên tập viết, sưu tầm thêm bài phân tích những giá trị độc đáo của những tấm bia này để bọn dốt nát chúng con cùng được biết ạ.

    VA:F [1.9.22_1171]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
    VA:F [1.9.22_1171]
    Rating: 0 (from 0 votes)
    Trả lời
Viết phản hồi